Kıdem Tazminatı Bilgi Rehberi
Kıdem Tazminatı Nedir?
Kıdem tazminatı, kanunda belirtilen şartların gerçekleşmesi halinde işçinin işyerindeki çalışma süresine bağlı olarak hak kazandığı bir işçilik alacağıdır.
Kıdem tazminatının amacı, uzun süre çalışan işçinin iş sözleşmesinin sona ermesi halinde belirli ölçüde ekonomik güvenceye sahip olmasını sağlamaktır.
Kıdem Tazminatına Kimler Hak Kazanabilir?
Kural olarak;
- İşveren tarafından haksız olarak işten çıkarılan işçiler,
- Haklı nedenle iş sözleşmesini fesheden işçiler,
- Emeklilik nedeniyle ayrılan işçiler,
- Askerlik nedeniyle işten ayrılan erkek işçiler,
- Evlilik nedeniyle işten ayrılan kadın işçiler (kanunda öngörülen şartlarla),
- İşçinin ölümü halinde mirasçıları,
kıdem tazminatına hak kazanabilmektedir.
Her somut olay ayrıca değerlendirilmelidir.
Kıdem Tazminatı İçin Ne Kadar Çalışmak Gerekir?
Kural olarak aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl çalışılmış olması gerekmektedir.
Ancak çalışma süresinin hesabı ve istisnai durumlar somut olaya göre değişebilmektedir.
Kıdem Tazminatı Nasıl Hesaplanır?
Kıdem tazminatı hesaplanırken;
- Çalışma süresi,
- Giydirilmiş brüt ücret,
- Sürekli nitelikteki ek ödemeler,
dikkate alınmaktadır.
Kesin hesaplama her olayın özelliklerine göre yapılmalıdır.
Kıdem Tazminatı Davası Açmadan Önce Arabuluculuk Zorunlu Mudur?
Evet.
İşçilik alacaklarına ilişkin davalarda dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk sürecinin tamamlanması gerekmektedir.
Kıdem Tazminatında Faiz Talep Edilebilir Mi?
Evet.
Şartların oluşması halinde kıdem tazminatına ilişkin faiz talebinde bulunulabilmektedir.
Uygulanacak faiz türü ve başlangıç tarihi somut olaya göre belirlenmektedir.
Kıdem Tazminatında Zamanaşımı Süresi Var Mıdır?
Evet.
Kıdem tazminatı talepleri bakımından kanunda öngörülen zamanaşımı süreleri bulunmaktadır.
Bu nedenle hak kaybı yaşanmaması için sürelerin takip edilmesi önemlidir.
Kıdem Tazminatı Davasında Hangi Deliller Kullanılabilir?
- İş sözleşmesi,
- SGK hizmet dökümü,
- Ücret bordroları,
- Banka kayıtları,
- Fesih bildirimi,
- Arabuluculuk son tutanağı,
- Tanık beyanları,
- İş yeri kayıtları,
somut olayın özelliğine göre delil olarak kullanılabilmektedir.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Çalışma süresi doğru hesaplanmalıdır.
- İşten ayrılma nedeni doğru belirlenmelidir.
- Arabuluculuk süreci tamamlanmalıdır.
- Ücret ve ek menfaatler belgelenmelidir.
- Zamanaşımı süreleri takip edilmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Her işçi kıdem tazminatı alabilir mi?
Hayır. Kanunda belirtilen şartların oluşması gerekir.
Bir yıldan az çalışan işçi kıdem tazminatı alabilir mi?
Kural olarak hayır.
Arabuluculuk zorunlu mudur?
Evet.
Kıdem tazminatına faiz uygulanır mı?
Evet.
Emeklilik nedeniyle ayrılan işçi kıdem tazminatı alabilir mi?
Şartların oluşması halinde evet.
Avukat olmadan dava açılabilir mi?
Evet.
Hukuki Değerlendirme
Kıdem tazminatı, iş hukukunda işçiye tanınan en önemli mali haklardan biridir. İş sözleşmesinin sona erme şekli, çalışma süresi ve ücret unsurları kıdem tazminatına hak kazanılıp kazanılmadığının belirlenmesinde büyük önem taşımaktadır.
Sonuç
Kanunda öngörülen şartların gerçekleşmesi halinde işçiler kıdem tazminatı talep edebilmektedir. Hak kayıplarının önlenebilmesi için işten ayrılma sebebinin ve çalışma süresinin doğru değerlendirilmesi gerekmektedir.
Kıdem Tazminatı Dava Dilekçesi
Aşağıdaki örnekler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her somut olayın özellikleri farklı olduğundan dilekçelerin olaya göre uyarlanması gerekebilir.
Dilekçe Örneği-1
Haksız Fesih Nedeniyle Kıdem Tazminatı Davası Dilekçesi
……………… İŞ MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİ'NE
DAVACI : Ad Soyad
T.C. Kimlik No : ………………
Adres : ………………
VEKİLİ : Av. ………………
DAVALI : Şirket Ünvanı
Adres : ………………
KONU : Kıdem tazminatı alacağının tahsili talebimizden ibarettir.
AÇIKLAMALAR
- Davacı, davalı işyerinde …/…/…… ile …/…/…… tarihleri arasında çalışmıştır.
- İş sözleşmesi davalı işveren tarafından haklı ve geçerli bir neden olmaksızın feshedilmiştir.
- Davacı kıdem tazminatına hak kazanmasına rağmen ödeme yapılmamıştır.
- Zorunlu arabuluculuk süreci tamamlanmış ancak anlaşma sağlanamamıştır.
DELİLLER
- İş sözleşmesi
- SGK hizmet dökümü
- Ücret bordroları
- Fesih bildirimi
- Arabuluculuk son tutanağı
- Tanık beyanları
- Her türlü yasal delil
HUKUKİ SEBEPLER
4857 sayılı İş Kanunu, 1475 sayılı Kanun'un 14. maddesi, HMK ve ilgili mevzuat.
SONUÇ VE TALEP
Hak kazanılan kıdem tazminatının fesih tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
Tarih
Davacı
İmza
Dilekçe Örneği-2
Haklı Nedenle İşten Ayrılan İşçinin Kıdem Tazminatı Davası Dilekçesi
……………… İŞ MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİ'NE
DAVACI : Ad Soyad
DAVALI : Şirket Ünvanı
KONU : Haklı nedenle fesih sonrası kıdem tazminatı alacağının tahsili talebidir.
AÇIKLAMALAR
- Davacı, davalı işyerinde uzun süre çalışmıştır.
- İşveren tarafından ücretlerin düzenli ödenmemesi / çalışma koşullarının ağırlaştırılması / diğer haklı nedenler sebebiyle iş sözleşmesi davacı tarafından feshedilmiştir.
- Yapılan fesih İş Kanunu kapsamında haklı nedene dayanmaktadır.
- Buna rağmen kıdem tazminatı ödenmemiştir.
- Arabuluculuk görüşmeleri sonuçsuz kalmıştır.
DELİLLER
- İş sözleşmesi
- SGK kayıtları
- Ücret bordroları
- İhtarname
- Arabuluculuk son tutanağı
- Tanık beyanları
- Her türlü yasal delil
SONUÇ VE TALEP
Kıdem tazminatı alacağının işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
Tarih
Davacı
İmza
Dilekçe Örneği-3
Emeklilik Nedeniyle Kıdem Tazminatı Alacağı Davası Dilekçesi
……………… İŞ MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİ'NE
DAVACI : Ad Soyad
DAVALI : Şirket Ünvanı
KONU : Emeklilik nedeniyle doğan kıdem tazminatı alacağının tahsili talebidir.
AÇIKLAMALAR
- Davacı, emeklilik için gerekli şartları yerine getirmiştir.
- SGK'dan alınan yazı doğrultusunda iş sözleşmesi sona erdirilmiştir.
- İşveren kıdem tazminatını ödememiştir.
- Arabuluculuk süreci sonunda anlaşma sağlanamamıştır.
DELİLLER
- SGK yazısı
- İş sözleşmesi
- Hizmet dökümü
- Arabuluculuk son tutanağı
- Ücret bordroları
- Her türlü yasal delil
SONUÇ VE TALEP
Kıdem tazminatı alacağının mevduata uygulanan en yüksek faiz ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
Tarih
Davacı
İmza
Dilekçe Örneği-4
Askerlik Nedeniyle İşten Ayrılma Sonrası Kıdem Tazminatı Davası Dilekçesi
……………… İŞ MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİ'NE
DAVACI : Ad Soyad
DAVALI : Şirket Ünvanı
KONU : Askerlik nedeniyle hak kazanılan kıdem tazminatının tahsili talebidir.
AÇIKLAMALAR
- Davacı askerlik hizmetini yerine getirmek amacıyla iş sözleşmesini feshetmiştir.
- Askerlik sevk belgesi işverene sunulmuştur.
- Kanuni şartlar oluşmasına rağmen kıdem tazminatı ödenmemiştir.
- Arabuluculuk görüşmelerinde sonuç alınamamıştır.
DELİLLER
- Askerlik sevk belgesi
- İş sözleşmesi
- SGK kayıtları
- Arabuluculuk son tutanağı
- Tanık beyanları
- Her türlü yasal delil
SONUÇ VE TALEP
Hak kazanılan kıdem tazminatının faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
Tarih
Davacı
İmza
Dilekçe Örneği-5
Ödenmeyen Kıdem Tazminatı Alacağı Davası Dilekçesi
……………… İŞ MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİ'NE
DAVACI : Ad Soyad
DAVALI : Şirket Ünvanı
KONU : Ödenmeyen kıdem tazminatı alacağının tahsili talebimizdir.
AÇIKLAMALAR
- Davacı, işyerinde kıdem tazminatına hak kazanacak şekilde çalışmıştır.
- İş sözleşmesinin sona ermesi üzerine kıdem tazminatı doğmuştur.
- Ancak davalı işveren tarafından herhangi bir ödeme yapılmamıştır.
- Yapılan başvurular ve arabuluculuk görüşmeleri sonuçsuz kalmıştır.
DELİLLER
- İş sözleşmesi
- SGK hizmet dökümü
- Ücret bordroları
- Arabuluculuk son tutanağı
- Yazışmalar
- Her türlü yasal delil
SONUÇ VE TALEP
Ödenmeyen kıdem tazminatı alacağının mevduata uygulanan en yüksek faiz ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
Tarih
Davacı
İmza
